ದುಬ್ಬರಣೆಯ ಕಾರಣಗಳು – ಏಕೆ ಬೆಲೆಗಳು ಏರುತ್ತವೆ?
ದುಬ್ಬರಣೆ ಏಕಾಏಕಿ ಉಂಟಾಗುವುದಿಲ್ಲ. ಅದರ ಹಿಂದೆ ಹಲವು ಆರ್ಥಿಕ ಕಾರಣಗಳು ಇರುತ್ತವೆ. ಅವುಗಳಲ್ಲಿ ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಎರಡು ರೀತಿಯ ದುಬ್ಬರಣೆಗಳಿವೆ.
1️⃣ ಬೇಡಿಕೆ ಆಧಾರಿತ ದುಬ್ಬರಣೆ (Demand Pull Inflation)
ಜನರ ಕೈಯಲ್ಲಿ ಹಣ ಹೆಚ್ಚು ಇರುವಾಗ, ವಸ್ತುಗಳ ಬೇಡಿಕೆ ಹೆಚ್ಚಾಗುತ್ತದೆ. ಆದರೆ ಉತ್ಪಾದನೆ ಅಷ್ಟೇ ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚಾಗದಿದ್ದರೆ, ಬೆಲೆಗಳು ಏರುತ್ತವೆ.
ಉದಾಹರಣೆಗೆ:
- ಸಂಬಳ ಹೆಚ್ಚಾದಾಗ
- ಸರ್ಕಾರ ಹೆಚ್ಚಿನ ಸಬ್ಸಿಡಿ ನೀಡಿದಾಗ
- ಬ್ಯಾಂಕ್ ಸಾಲಗಳು ಸುಲಭವಾಗಿ ದೊರಕಿದಾಗ
ಈ ಸಂದರ್ಭಗಳಲ್ಲಿ ಜನ ಹೆಚ್ಚು ಖರೀದಿ ಮಾಡುತ್ತಾರೆ. ಇದರಿಂದ ಬೇಡಿಕೆ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಬೆಲೆ ಏರಿಕೆ ಸಂಭವಿಸುತ್ತದೆ.
2️⃣ ವೆಚ್ಚ ಆಧಾರಿತ ದುಬ್ಬರಣೆ (Cost Push Inflation)
ಉತ್ಪಾದನೆಗೆ ಬೇಕಾದ ವೆಚ್ಚಗಳು ಹೆಚ್ಚಾದಾಗ, ಕಂಪನಿಗಳು ಆ ಹೆಚ್ಚುವರಿ ವೆಚ್ಚವನ್ನು ಗ್ರಾಹಕರ ಮೇಲೆ ಹಾಕುತ್ತವೆ.
- ಇಂಧನ (ಪೆಟ್ರೋಲ್, ಡೀಸೆಲ್) ಬೆಲೆ ಏರಿಕೆ
- ಕಚ್ಚಾ ವಸ್ತುಗಳ ಕೊರತೆ
- ಕಾರ್ಮಿಕ ವೆಚ್ಚ ಹೆಚ್ಚಳ
- ವಿದ್ಯುತ್ ಮತ್ತು ಸಾರಿಗೆ ವೆಚ್ಚ
ಇದರ ಪರಿಣಾಮವಾಗಿ ದಿನನಿತ್ಯದ ವಸ್ತುಗಳ ಬೆಲೆ ಸಾಮಾನ್ಯ ಜನರಿಗೆ ಹೆಚ್ಚು ಹೊರೆ ಉಂಟುಮಾಡುತ್ತದೆ.
ಭಾರತದಲ್ಲಿ ದುಬ್ಬರಣೆ ಹೆಚ್ಚಾಗಲು ಇನ್ನಿತರ ಕಾರಣಗಳು
- ಆಹಾರ ಉತ್ಪಾದನೆಯಲ್ಲಿ ವ್ಯತ್ಯಯ (ಮಳೆ, ಬರ)
- ಆಮದು ವಸ್ತುಗಳ ಮೇಲೆ ಅವಲಂಬನೆ
- ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ತೈಲ ಬೆಲೆಗಳು
- ಜಾಗತಿಕ ಯುದ್ಧಗಳು ಮತ್ತು ರಾಜಕೀಯ ಅಸ್ಥಿರತೆ
👉 ಮುಂದಿನ ಪುಟದಲ್ಲಿ (Page 3): ದುಬ್ಬರಣೆ ನಿಯಂತ್ರಣದಲ್ಲಿ ಸರ್ಕಾರ ಮತ್ತು RBI ಪಾತ್ರ ವಿವರವಾಗಿ ತಿಳಿದುಕೊಳ್ಳೋಣ.
No comments:
Post a Comment